Καλώς ήλθατε στην σελίδα της δράσης ευαισθητοποίησης "Οι Παξοί χωρίς Xylella"!
Aποστολή της είναι η προστασία της φυσικής κληρονομιάς του νησιού από την Xylella Fastidiosa (εν συντομία, Xylella) ευαισθητοποιώντας το κοινό και προωθώντας δράσεις για την προστασία, την πρόληψη και την έγκαιρη ανίχνευσή της.
ΜΑΖΙ, μπορούμε να προστατεύσουμε τη φυσική ομορφιά, να διατηρήσουμε την οικονομία και να προστατεύσουμε
την ευημερία των Παξών από την απειλή της Xylella.
Η Xylella εν συντομία
Στα τέλη του 2013, Ιταλοί ερευνητές παρατήρησαν κάτι ανησυχητικό στην περιοχή της Απουλίας της Νότιας Ιταλίας: τα ελαιόδεντρα πέθαιναν γρήγορα και κανείς δεν ήξερε γιατί. Αυτή η μυστηριώδης κατάσταση, η οποία προκάλεσε τα δέντρα να μαραίνονται και να πεθαίνουν γρήγορα, ονομάστηκε Σύνδρομο Γρήγορης Παρακμής Ελιάς ή OQDS για συντομία.
Στα τέλη του 2015 ήταν σαφές ότι το Xylella Fastidiosa, ένα επιβλαβές βακτήριο, ήταν υπεύθυνο για την πρόκληση OQDS στα ελαιόδεντρα. Μόλις μολυνθεί, το δέντρο μπορεί να πεθάνει μέσα σε μήνες, προκαλώντας μη αναστρέψιμες βλάβες στη βιοποικιλότητα, στην παραγωγή ελαιολάδου και στην κοινωνική και οικονομική κατάσταση των τοπικών κοινωνιών.
Έκτοτε, η Xylella έχει γίνει μια σημαντική απειλή για σημαντικές καλλιέργειες στην Ευρώπη με παρουσία σε Νότια Ιταλία, Γαλλία (Κορσική) και Ισπανία (Βαλεαρίδες νήσοι και Αλικάντε).
Σε όλες τις μολυσμένες περιοχές έχουν ληφθεί φυτοϋγειονομικά μέτρα με στόχο την εκρίζωση ή τον περιορισμό του βακτηρίου.
Μέχρι σήμερα η Ελλάδα δεν έχει αναφέρει την παρουσία της Xylella.
-
Επιστημονικές ομάδες δοκιμάζουν ποικίλες προσεγγίσεις, όπως η καταστολή των μολυσμένων φυτών, η χρήση προηγμένων βιολογικών εργαλείων ή η στόχευση του βακτηρίου και των εντόμων φορέων του.
-
Παρά τις τεράστιες επενδύσεις τόσο από τον δημόσιο όσο και από τον ιδιωτικό τομέα, δεν έχει βρεθεί ακόμη λύση για την προστασία από την Xylella.
-
Μέχρι σήμερα, δεν υπάρχουν διαθέσιμες θεραπείες ικανές να ανακτήσουν πλήρως τα μολυσμένα φυτά (EFSA, 2019).
Πώς δρα η Xylella;
Η Xylella ζει σε δύο μέρη:
1) μέσα σε ορισμένα έντομα που ονομάζουμε ΦΟΡΕΙΣ. Το Philaenus Spumarius (γνωστό και ως τζιτζικάκι) είναι ο κύριος φορέας της Xylella που μπορεί να την μεταφέρει από το ένα δένδρο στο άλλο, όπου αναπτύσσεται και προκαλεί ζημιά. Εκατοντάδες ενήλικα έντομα μπορούν να βρεθούν σε μία μόνο ελιά, ένα πολύ υψηλό ποσοστό των οποίων (70-80%) μπορεί να έχει το βακτήριο.
2) μέσα σε ορισμένα φυτά, τα οποία ονομάζουμε ΞΕΝΙΣΤΕΣ. Η Xylella είναι ένα βακτήριο που δύσκολα αντιμετωπίζεται γιατί διαθέτι πολύ μεγάλο πλήθος ξενιστών, πάνω από 650 !
Η Xylella είναι ένα βακτήριοπου ζει και τέρφεται μέσα στα ξυλώδη αγγεία του ελιάς. Μόλις ένα φυτό μολυνθεί, η Xylella εμποδίζει τη ροή του νερού και των λοιπών θρεπτικών συστατικών, προκαλώντας ένα είδος ασφυξίας, με αποτέλεσμα τα φύλλα να καίγονται και τα κλαδιά να πεθαίνουν. Σε σοβαρές περιπτώσεις, ολόκληρή η ελιά χάνεται μέσα σε λίγους μόνο μήνες.
Συμπτώματα της Xylella
Καψάλισμα και μαύρισμα των φύλλων
Μαρασμός και μαρασμός των κλαδιών
Καχεκτική ανάπτυξη
Μειωμένη παραγωγή φρούτων
ΣΕ ΜΑΖΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ!
Γιατί να δράσουμε τώρα;
Εγγύτητα σημείων εισόδου με υψηλή κίνηση (λιμάνια)
Αν και η Ελλάδα δεν έχει ακόμη αναφέρει κανένα κρούσμα της Xylella, οι δυτικές ακτές της (Ιόνια νησιά, Ήπειρος και Πελοπόννησος) διαθέτουν διεθνή λιμάνια με απευθείας συνδέσεις με τις περιοχές σε καραντίνα της Ιταλίας, όπου το Xylella είναι ακόμα πολύ ενεργή.
Οι Παξοί είναι τέλειοι για να ευδοκιμήσει το Xylella
Οι έρευνες υποδηλώνουν ότι η αναπαραγωγή του φορέα ευνοείται σε εγκαταλελειμμένους ελαιώνες (όπως οι Παξοί) και ότι το βακτήριο είναι πιο βλαβερο σε ηλικιωμένα και μη παραγωγικά δένδρα (όπως των Παξών) έναντι των νεότερων και ζωηρών δένδρων.
Η Τέλεια Καταιγίδα
Έτσι, η γειτνίαση με τις μολυσμένες περιοχές, η εισαγωγή δένδρων από εκεί μαζί με τη άναρχη και μη-ελεγχόμενη βλάστηση στους Παξούς συνθέτουν το προσφορότερο σκηνικό για την Xylella!
Συνέπειες της Xylella
Περιβαλλοντική καταστροφή
-
Απώλεια εμβληματικών δέντρων, συμπεριλαμβανομένων της ελιάς, των εσπεριδοειδών και των σταφυλιών
-
Διατάραξη των φυσικών οικοσυστημάτων και της βιοποικιλότητας
-
Διάβρωση του εδάφους και κατολισθήσεις
Οικονομική κρίση
-
Καταστροφικό πλήγμα για την τουριστική βιομηχανία, τη ραχοκοκαλιά της τοπικής οικονομίας
-
Οικονομική δυσπραγία για κάθε οικονομική δραστηριότητα στο νησί (Horeca, μεταφορές, rent-a-car, άλλες υπηρεσίες, κ.λπ.)
Κοινωνικός μαρασμός
-
Οι ντόπιοι (νέοι) θα εγκαταλείψουν το νησί
-
Διάβρωση της πολιτιστικής κληρονομιάς και της ταυτότητας της κοινότητας
-
Προβλήματα ψυχικής υγείας σε όλες τις ηλικίες
Πώς μπορούμε να προστατέψουμε τους Παξούς από την Xylella;
Μόνο ΟΛΟΙ μαζί θα μπορέσουμε να προστατεύσουμε, να αποτρέψουμε
και ίσως να σώσουμε τους Παξούς από την Xylella!
Αν υποθέσουμε ότι η Xylella δεν έχει διεισδύσει ακόμη στους Παξούς,
στην πραγματικότητα η ΚΑΛΥΤΕΡΗ προστασία, είναι να ΜΗΝ ΜΠΕΙ η Xylella.
Δείτε παρακάτω μια προτεινόμενη λίστα πρωτοβουλιών.
Μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας μέσω email για να στήσουμε μαζί και άλλες δράσεις.
(δείτε τα στοιχεία επικοινωνίας παρακάτω)
ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
(να γνωρίζουμε τί μάς περιμένει)
-
Επικοινωνία στους Παξούς με ντόπιους και επισκέπτες
-
Συνεργασία με άλλες περιοχές για να μάθουμε από την εμπειρία τους
- Δημιουργία ενός οικοσυστήματος συνεργασιών με φορείς εντός και εκτός Παξών
ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ
(να κρατήσουμε την Xylella μακριά από τους Παξούς)
-
Έλεγχος στη εισαγωγή ελαιόδεντρων στο λιμάνι των Παξών (!)
-
Επικοινωνία με το λιμεναρχείο Ηγουμενίτσας να γίνει το ίδιο
-
Εκτέλεση δειγματοληψιών στα δένδρα. αξιολόγηση της ύπαρξης/πυκνότητας του φορέα
ΠΡΟΛΗΨΗ
(να μειώσουμε τις συνέπειες)
-
Καθαρισμός βάτων και ξελόγγιασμα όλου του νησιού
-
Να είμαστε σε εγρήγορση για συμπτώματα
-
Κλάδεμα των ελαιοδένδρων με σκοπό να ξαναγίνουν παραγωγικά και να αναπτυχθεί η ελαιοπαραγωγή ξανά στους Παξούς